Πέμπτη, 9 Ιουνίου 2011

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2011

                                                                                                       Αμοργός
ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ΄ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ
ΤΕΤΑΡΤΗ 8 ΙΟΥΝΙΟΥ 2011
ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

Διδαγμνο κεμενο
Πλάτωνος Πρωταγόρας 324A–C
νθα δ πς παντ θυμοται κα νουθετε, δλον τι ς ξ πιμελείας κα μαθήσεως κτητς οσης. Ε γρ θέλεις ννοσαι τ κολάζειν, Σώκρατες, τος δικοντας τί ποτε δύναται, ατό σε διδάξει τι ο γε νθρωποι γονται παρασκευαστν εναι ρετήν. Οδες γρ κολάζει τος δικοντας πρς τούτ τν νον χων κα τούτου νεκα, τι ἠδίκησεν, στις μ σπερ θηρίον λογίστως τιμωρεται· δμετ λόγου πιχειρν κολάζειν ο το παρεληλυθότος νεκα δικήματος τιμωρεταιο γρ ν τό γε πραχθν γένητον θείηλλ το μέλλοντος χάριν, να μ αθις δικήσ μήτε ατς οτος μήτε λλος τοτον δν κολασθέντα. Κατοιαύτην διάνοιαν χων διανοεται παιδευτν εναι ρετήν· ποτροπς γον νεκα κολάζει. Ταύτην ον τν δόξαν πάντες χουσιν σοιπερ τιμωρονται κα δί κα δημοσί. Τιμωρονται δ κα κολάζονται ο τε λλοι νθρωποι ος ν οωνται δικεν, κα οχ κιστα θηναοι ο σο πολται· στε κατ τοτον τν λόγον κα θηναοί εσι τν γουμένων παρασκευαστν εναι κα διδακτν ρετήν. ς μν ον εκότως ποδέχονται ο σο πολται κα χαλκέως κασκυτοτόμου συμβουλεύοντος τ πολιτικά, κα τι διδακτν κα παρασκευαστν γονται ρετήν, ποδέδεικταί σοι, Σώκρατες, κανς, ς γέ μοι φαίνεται.
Α1. Απ το παραπάνω κείμενο να γράψετε στο τετρδι σας τη μετάφραση του αποσπάσματος: «Οδες γρ κολάζει τος δικοντας ... κα διδακτν ρετήν.»
                                                                                                                       Μονδες 10
Β1. Ποια άποψη εκφράζει ο Πρωταγόρας στο κείμενο που σας δίνεται για τον σκοπό της τιμωρίας (μονάδες 5) και πώς αξιοποιεί την άποψη αυτή για να τεκμηριώσει ότι η αρετή μπορεί να διδαχθεί; (μονάδες 5)
                                                                                                                 Μονδες 10
Β2. «σπερ θηρίον λογίστως τιμωρεται»: Να σχολιάσετε την παραπάνω φράση, δίνοντας έμφαση στη σημασία που έχει ο λόγος για τη συγκρότηση και για τη λειτουργία της κοινωνίας.
                                                                                                                      Μονδες 10
Β3. Με βάση το κείμενο που σας δίνεται και το παρακάτω μεταφρασμένο απόσπασμα, να δείξετε ότι κατά τον Πρωταγόρα ο ρόλος της πόλης είναι και παιδαγωγικός.
ΜΕΤΑΦΡΑΣΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ
«Και όταν πια φύγουν αυτοί [δηλ. οι νέοι άνδρες] από τους δασκάλους, η πόλη, με τη σειρά της, τους αναγκάζει να μάθουν τους νόμους και να ζουν σύμφωνα με αυτούς, ώστε να μην ενεργούν από μόνοι τους και όπως νομίζουν οι ίδιοι [...]. Έτσι, και η πόλη, υπογραμμίζοντας τους νόμους, αυτά τα επινοήματα των καλών, παλαιν νομοθετν, αναγκάζει και όσους ασκούν ένα αξίωμα και όσους άρχονται να συμμορφώνονται με αυτούς. Εκείνος δε ο οποίος τους παραβαίνει, υφίσταται κυρώσεις και οι κυρώσεις αυτές ονομάζονται, και σε σας εδώ [δηλ. στην Αθήνα] και σε πολλά άλλα μέρη, εθύνες, λες και η δικαιοσύνη ξαναβάζει [τον παραβάτη] στην ευθεία.»
                                                                            Πλάτωνος Πρωταγόρας 326C-E
                                                                                                                 Μονάδες 10

Β4. Πώς περιγράφει ο Πλάτωνας στο πρώτο μέρος του διαλόγου Πρωταγόρας τους σοφιστές Πρόδικο, Ιππία και Πρωταγόρα;
                                                                                                                 Μονάδες 10
Β5. Για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις να γράψετε στο τετράδιό σας μία λέξη του διδαγμένου πρωτότυπου κειμένου ετυμολογικά συγγενή: υποθήκη, βιαιοπραγία,
ιδέα, εκτρέπομαι, μισαλλοδοξία, οίηση, επιεικής, υποδοχή, τμήμα, άφαντος.
                                                                                                                     Μονάδες 10
Αδδακτο κεμενο
Θουκυδίδου στοριν Β 54
Τοιούτ μν πάθει ο θηναοι περιπεσόντες πιέζοντο, νθρώπων τ’ νδον θνσκόντων κα γς ξω δουμένης. ν δ τ κακ οα εκς νεμνήσθησαν κα τοδε το πους, φάσκοντες ο πρεσβύτεροι πάλαι δεσθαι «ξει Δωριακς πόλεμος κα λοιμς μ’ ατ». γένετο μν ον ρις τος νθρώποις μ λοιμν νομάσθαι ν τ πει π τν παλαιν, λλ λιμόν, νίκησε δ π το παρόντος εκότως λοιμν ερσθαι· ο γρ νθρωποι πρς πασχον τν μνήμην ποιοντο. ν δέ γε ομαί ποτε λλος πόλεμος καταλάβ Δωρικς τοδε στερος κα ξυμβ γενέσθαι λιμόν, κατ τ εκς οτως σονται.
__________
δόω-δῃῶ = καταστρέφω
τ πος = ο στίχος
Γ1. Να γράψετε στο τετρδι σας τη μετάφραση του παραπάνω κειμένου.
                                                                                                                Μονδες 20

Γ2. Να γράψετε τους ζητούμενους τύπους για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου:
περιπεσόντες : τη δοτική πληθυντικού της μετοχής του παρακειμένου στο αρσενικό γένος
δουμένης : το τρίτο ενικό πρόσωπο της υποτακτικής του ενεστώτα στην ενεργητική φωνή
κακ : τη δοτική πληθυντικού του συγκριτικού βαθμού στο θηλυκό γένος
νεμνήσθησαν : το πρώτο ενικό πρόσωπο της ευκτικής αορίστου στην παθητική φωνή
τοδε : την ονομαστική πληθυντικού του αρσενικού γένους
φάσκοντες : τη δοτική πληθυντικού του ίδιου γένους
πάλαι : τον υπερθετικό βαθμό
ρις : την αιτιατική ενικού
πασχον : το δεύτερο ενικό πρόσωπο της οριστικής μέλλοντα
ξυμβ : το δεύτερο ενικό πρόσωπο της προστακτικής του ίδιου χρόνου
                                                                                                               Μονδες 10
Γ3.α. Να γίνει πλήρης συντακτική αναγνώριση των παρακάτω λέξεων και φράσεων:
νδον, θνσκόντων, το πους, π τν παλαιν, τοδε (μετά τη λέξη Δωρικός), γενέσθαι (μονάδες 6)
Γ3.β. «Τοιούτ πάθει ο θηναοι περιπεσόντες πιέζοντο»:
Να μετατρέψετε τη φράση σε πλάγιο λόγο με όλους τους δυνατούς τρόπους, εξαρτώντας την από το «οτος επεν» (μονάδες 4)
                                                                                                               Μονάδες 10

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου